Spelen vanut verbeelding

Spelen vanuit verbeelding

Homo Ludens nodigt uit tot

Welkom

Wie weet waarom we spelen?

Als je ziet wat je weet,
hoort wat je zegt,
voelt wat de ander je aanreikt,
wordt zomaar wat improviseren
elementair samenspel.                                                                                

zowel op de spelvloer,
de werkvloer,
in ieders persoonlijk leven,
als in de samenleving.

Lidwine Janssens

Spelen vanuit Verbeelding

De verbeelding inspireert ieder tot het spelend experimenteren met en onderzoeken van mogelijkheden die het eigen leven en/of de samenleving ten goede kunnen komen.

Vanuit mijn onderzoek naar de essentie van onderwijs hanteer ik vaak de kwintessens [1]. Voor cultuureducatie is dit Spelen. Johan Huizinga toonde al in de jaren dertig de waarde aan van spel. Hij toonde aan door een wereldwijd onderzoek:

Alle cultuur ontstaat in spel

Zijn boek is sindsdien in twintig talen vertaald en zijn visie is wereldwijd erkent. Lees verder Homo Ludens. Zo je googled op Homo Ludens zie je meer dan 100 korte filmimpressies.

Voortschrijdend inzicht

Mijn inzichten zijn verhelderd vanuit reflectie op alle eerdere publicaties, lezingen en workshops. De site www.ludiek-pedagogiek.eu is daarvan het resultaat maar ook deze virtuele publicatie Spelen vanuit verbeelding. Wat het meest in het oog springt bij een vergelijking tussen boek en site, is de flinke herordening die theorie en praktijk beter toegankelijk maakt. De zorgvuldige lezer  ontdekt vele verfijningen t.o.v. het boek uit 2011. Het voordeel van een website is dat je snel globaal kunt lezen en door kunt klikken op verdieping en detail. De website is als het ware een e book in websitevorm.

De  site wil informatie geven aan studenten van de pabo, aan leerkrachten Basisonderwijs tijdens hun werk maar zeker ook tijdens nascholing. De eenentwintigste eeuw vraagt om verantwoording en beoordeling, daarvoor is achtergrond informatie noodzakelijk en is enkel spelvormen hanteren onvoldoende.
De site is verdeeld in een onderbouwend gedeelte (het basismenu) en een praktijkgedeelte met concrete handreikingen en volledig uitgewerkte lessen per duo groep (het boven menu). Waar op de site ‘zij’, ‘haar’ staat, kan men ook ‘hij’ en ‘zijn’ lezen. Beide menu’s zijn onderverdeeld.

Basismenu

Spelen
Van kinderspel tot toneelspel via introducties, training, spelsituaties en spelpresentaties

Spel begeleiden
De leerkracht als lesontwerper, organisator, observator, begeleider, leerplan ontwerper. Met aandacht voor kinderen met een beperking en voor het beroep dat spel doet op de leerkracht.

Onderwijs verrijken
Spel verrijkt taalverwerving, wereldoriëntatie, levensoriëntatie en krijgt extra vorm in schoolculturen van weeksluitingen, de jaarlijkse schoolvoorstelling en Kunst educatie.

Alles draait om….
De kwintessens : spel, vanuit woordloze, de  verbeelding, de drie kerngebieden van cultuur en het speels beschouwen van de kunsten en eigenlijk ook de wetenschap.

Ludiek leren
Dit kan als leerkrachten inspireren, helder instrueren, begeleiden, inzicht hebben in een essentieel leerproces, bij momenten zelf meespelen opdat spelers floreren in flow. Waarna zij het resultaat kunnen regisseren en zij samen met de kinderen het vormgegeven resultaat kunnen recenseren. De leerkracht als Magic teacher.

Bovenmenu

Spelkoffer
Bij het geven van ludiek onderwijs is een spelkoffer handig waaruit je op alle momenten spelmogelijkheden:materialen en opdrachten, kunt halen.

Voorbeeldlessen per duogroep: 1-2 , 3-4, 5-6, 7-8
De lessen hebben specifieke accenten hoewel ze natuurlijk nooit door vakken of leergebieden begrensd kunnen worden. Spel is per definitie grensoverschrijdend

Films
Er zijn vijf didactische films voor startende – en vijf voor gevorderde leerkrachten
Daarnaast zijn er vier films van voorbeeldlessen.

Begrippenlijst: zie Ludiek Pedagogiek.

Literatuurlijst: zie hier

Auteursrechten:
De uitgeverij heeft destijds ernaar gestreefd de auteursrechten van andere bronnen dan die van de originele (mede)auteur(s) te regelen. Sindsdien heeft niemand zich gemeld, waardoor ik nu zo vrij ben de digitale versie ervan te presenteren. Degenen die desondanks menen zekere rechten te kunnen doen gelden, kunnen zich alsnog tot mij wenden: verbeelding@ludiek-pedagogiek.eu

 


[1] In Handreikingen voor instellingscurriculum PABO [procesmanagement lerarenopleidingen, Pml]  (1997) introduceerde ik voor het eerst  het concept van ‘de kwintessens’, daar nog genoemd ‘hoofd- en deelgebieden’. Later kreeg dit concept een nadere uitwerking in lezingen en colleges. Onder de naam ‘kwintessens’ verscheen het voor het eerst in volledige vorm op www.drama-educatie.nl (2007)